Slajdy z Instagrama Niemieckiego Towarzystwa Tolkienowskiego
Mija właśnie sto lat od czasu, gdy J.R.R. Tolkien brał udział w wydarzeniach I wojny światowej jako podporucznik XIII batalionu pomocniczego Pułku Fizylierów Lancashire. Tolkien spędził część tego tragicznego czasu na froncie nad rzeką Sommą, w szpitalach oraz na rekonwalescencji. Dzięki projektowi Niemieckiego Towarzystwa Tolkienowskiego (Deutsche Tolkien Gesellschaft s.V.) oraz biografa tolkienowskiego, Johna Gartha, możemy w stulecie Wielkiej Wojny śledzić losy J.R.R. Tolkiena praktycznie dzień po dniu. Projekt wystartował dosłownie kilka dni temu, 2 czerwca2016. Była to setna rocznica dnia, w którym Tolkien otrzymał rozkaz, żeby zameldować się w Folkestone i zaczęło się jego przygotowanie do zaokrętowania. Gdzie możemy śledzić ten projekt? Gdzie dostępne są wpisy w języku angielskim? Na Instagramie (tutaj) oraz na Twitterze (tutaj).
A nam pozostaje tylko zasmucić się nad faktem, że tak ważna biograficzna książka o Tolkienie jak praca Johna Gartha pt. Tolkien and the Great War wciąż nie ukazała się w polskim przekładzie. Memento dla polskich Wydawców!
A dla miłośników Tolkiena, których interesuje I wojna światowa, podajemy za stroną Niemieckiego Towarzystwa Tolkienowskiego bibliografię prac w języku angielskim, które dotyczą tej tematyki (pomijamy książkę J. Gartha):
Od maja tego roku na YouTube znaleźć możemy niezwykły teledysk do quenejskiej pieśni Aldudénië. Pieśń śpiewa niejaka Silmë. Kim jest? Według opisu podanego w serwisie, nie ma ona wieku, a imię jej oznacza ‚Blask Gwiazd’.
Elfy cieszą się spotkaniem przy ogniu. Słuchają dawnych opowieści. Podczas jednego z takich spotkań Silmë, jedna z Maiarów, opowiada im historię Dwóch Uświęconych Drzew. Opisuje je jako dwie cudowne rośliny i pokazuje Elfom dwa ostatnie istniejące liście – jeden złocisty i drugi srebrzysty. Silmë widziała Dwa Drzewa na własne oczy. Wie, że nazywały się Laurelin i Telperion, że oświetlały one część świata Ardy. Dwa Drzewa świeciły mistycznym blaskiem i były najlepszym z dzieł Yavanny – Mocy Przyrody.
Gdy Silmë śpiewa o Dwóch Drzewach, Elfy przypominają, że oba zginęły za sprawą Melcora, Mrocznego Władcy. Silmë zaś wspomina, że mimo tego nieszczęścia Yavanna i Nienna uratowały część tego światła wzbudzając umierające rośliny do ostatniego wydania z siebie złocistego owocu i srebrzystego kwiatu. Kwiat stał się Księżycem, a owoc Słońcem, którego pierwszy wschód wyznaczył chwilę przebudzenia pierwszych Ludzi. Od tamtej chwili Arda oświetlana jest blaskiem Słońca i Księżyca (…)
Gdy Silmë snuje swoją opowieść, wszystko zapisuje w języku quenya Elemmírë…
Specjalnie dla Was zdobyliśmy tekst pieśni w języku quenya. Przełożył ją na mowę Elfów Wysokich włoski lingwista tolkienowski, Roberto Fontana (w teledysku widzimy go odgrywającego rolę Elemmírë). W ciekawy sposób zinterpretowali ten tekst muzycy: Roberta Malerba (pierwszy wokal) oraz towarzyszący jej: Miriam Gallea, Cecilia Lasagno, Emily Marangon, Marta Tognelli. Quenya bardzo pięknie brzmi w ustach użytkowników języka włoskiego. Włoski jest językiem o wielu elfickich głoskach i o odpowiedniej melodyce. A teraz Wy możecie zaśpiewać pieśń razem z Silmë i Elfami!
I cala et aldu oiale lauva lumna i mornie aistana Aman cotumo móre Laurelin harnane Yelwa i sangwa Telperion nahtane
Nyénar i Valar, nainar i Eldar I nyelli lamyar qualmo lamnar A telpina pirya vistina elennar Tainen i carne menello calmar!
Cena lauvanye laurea alcar Ya ilya rya varyane i quile Calar alcannar i minya aldo Ar Valain áne i aire alasse
Súyane i súre imbi i essellassi Tulcanen rimne, yo yavi urúve Ar imbi i lassi wenya i torno Morne i calali, Silpion i vana
Ananta sí parce olve ar sundi Ar morne imbi nyéri leperi racar Ea Ardo rindissen er alcaratta Airi mirissen ya i Eldo avaquente Melkor te nampe Antanes qualme, sercerya canne.
Nienno i níri sirar olla i talam, Yavanno linde heca i qualme. Comyar i Valar helda i orosse yasse atta Valie cara i únat
Ar Silpion nosta telpina lóte Tilion i cú núra alcarya Laurea yave et Laurelin tuia Arien i Urwendi ture tierya
Sie nóne yáresse Anar Isilye Anar i náre ya usta ar coiva Isil ya ranya milya ú sanya Melme avalerya, náre te nuchta
Hecali Noldor tenner i falas Yasse Isil cenner ar remme sainen Arinya cuine i Apanónar Tirner i úrin ar ten mána Anar
Ruca i herumor i uruite nissillo I mahta cú telpina yo ilsina pilin; Maruva i lusta saura i heru, Tenna ta lantar yéni apa yéni.
In July 2014 before my travel to Norway Tom Loback (1949-2015; see all Elendilion’s articles on Tom Loback) asked me to translate something into Sindarin for his new artwork (he also wrote: „Have fun in Norway – don’t fall in a fjord”). We never completed this task together. I sent the translation and the transcription to Tom, but there was no time to put it all together. Tom left the circles of this world on March 5, 2015 (see Tom Loback – In memoriam).
Nai Eru se mánata!
Now, in cooperation with Tom’s wife, Susan Ryan, I present Tom Loback’s last artwork Lúthien Tinúviel (2014) with a Sindarin text chosen by Tom and with the Tengwar transcription. In my opinion Lúthien resembles here Tom’s partner and wife, Susan – his beloved Lúthien.
The text accompanied to this splendid artwork reads as follows.
This is the artwork by Tom Loback with a fragment of Tolkien’s The Lay of Leithian, Canto VII, verses 205-206 translated into Sindarin and transcribed with the Elvish letters called the Tengwar by Ryszard Derdziński. Tolkien’s text reads as follows:
recalling Lúthien dancing fair, with wild white roses in her hair
It has been translated into Sindarin and rendered in the Elvish script (‚Mode of Beleriand’) by Ryszard Derdziński (Galadhorn).
renel Lúthien lilthol vain na-viril rhaw lyss vi fîn dîn
Version with the Sindarin inscription
_____________________
G-i-P stands for Gwaith-i-Phethain, ?The Fellowship of the Word-smiths? or the linguistic website devoted to post-Tolkienian constructions in the ?reconstructed? languages of Middle-earth [link].
Wydawnictwo HarperCollins zapowiedziało nową edycję krótkiego opowiadania Tolkiena Liść, dzieło Niggle’a. Tym razem historia malarza Niggle’a zostanie wydane całkiem samodzielnie – dotychczas dołączane było do innych tekstów m.in. w książkach Drzewo i Liść czy Opowieści z Niebezpiecznego Królestwa. Liczący 64 strony tekst ukaże się już 28 lipca tego roku, ale można go już teraz zamawiać w przedsprzedaży za £3.99. Zgranie się w czasie z przedstawieniem Leaf by Niggle grupy Puppet State Theatre Company najwyraźniej nie jest przypadkiem, okładka jest wzorowana na grafikach promocyjnych spektaklu.
Filia nr 30 Miejskiej Biblioteki Publicznej w Katowicach (ul. Rybnicka 11) i Śląski Klub Fantastyki zapraszają na wystawę Tolkien. Władca Wyobraźni. Wystawa jest dostępna do oglądania od poniedziałku 6 czerwca do niedzieli, 31 lipca, w godzinach pracy biblioteki. Do zobaczenia są tolkienowskie zbiory Śląskiego Klubu Fantastyki, z których część pokazana była w Bibliotece Śląskiej rok temu podczas wystawy Tolkien – Zadziwiająca Podróż z okazji 30-lecia Sekcji Tolkienowskiej Śląskiego Klubu Fantastyki (o tamtej wystawie pisaliśmy tu).
Dodatkowo 25 czerwca (sobota) o godzinie 12.00 odbędzie się spotkanie Sekcji Tolkienowkiej Śląskiego Klubu Fantastyki, organizowane pod hasłem O smokach u Tolkiena.
Tolkienowska Wyprawa do Szkocji, przedstawienie Leaf by Niggle, bryła cukru o smaku mięty, najdawniejsza historia Sekcji Tolkienowskiej Śląskiego Klubu Fantastyki (kiedy jeszcze formalnie nie była sekcją) oraz koty – to tylko niektóre z tematów, które poruszyliśmy podczas majowego spotkania Sekcji Tolkienowskiej ŚKF-u oraz sympatyków. I już dziś zapowiadamy kolejne spotkanie, na które zapraszamy wszystkich mniej lub bardziej tolkniętych z Katowic i okolic. Spotkanie odbędzie się w sobotę, 4 czerwca, o godzinie 14.00 w siedzibie Śląskiego Klubu Fantastyki (Katowice, ul. A. Górnika 5). Zapraszamy.
Upłynął już ponad miesiąc od poprzedniego spotkania Parmadilich, czyli Sekcji Tolkienowskiej Śląskiego Klubu Fantastyki. Odbyło się pod wezwaniem Światowego Dnia Czytania Tolkiena. Odczyty fragmentów książek Profesora skłoniły do dyskusji na takie tematy jak: co by było, gdyby elfowie mieli statki kosmiczne, jakie kremy przeciwsłoneczne Peter Jackson dał trollom, kary Feanora i Noldorów, musical Władca Pierścieni czy smoki i balrogi. Pełną relację autorstwa Tooka przeczytanie na forum Elendili.
Podczas gdy od tamtego spotkania dzieli nas już ponad miesiąc, coraz bardziej zbliża się pora by ponownie zasiąść do ciastek oraz herbaty i wspólnie wyruszyć do tolkienowskich krain (lub dowolnych innych krain fantastycznych/geograficznych/historycznych). Dlatego z przyjemnością ogłaszamy, że koleje spotkanie planowane jest na sobotę, 14 maja, na godzinę 14.00. Spotykamy się w siedzibie Śląskiego Klubu Fantastyki (ulica A. Górnika 5, Katowice). Serdecznie wszystkich zapraszamy.
Oświęcimski Klub Fantastyki działający w Oświęcimskim Centrum Kultury zaprasza na wystawę Od Bloemfontein po Śródziemie – życie i inspiracje J.R.R. Tolkiena. Jak możemy przeczytać na stronie OCK:
Wystawa będzie okazją, by poznać miejsca, ludzi i dzieła poruszające na różnych etapach życia wyobraźnię Tolkiena i… fantastyczną podróżą tam i z powrotem – od południowoafrykańskiego Bloemfontein, w którym pisarz przyszedł na świat oraz okolic Birmingham, gdzie spędził dzieciństwo i wczesną młodość, poprzez Oxford, z którym związany był przez lata jako student i wykładowca, aż po zrodzone z jego wyobraźni Śródziemie.
Fani kolorowania, zacznijcie ostrzyć kredki. Do wydania oficjalnej filmowej kolorowanki (o której pisaliśmy tu) jeszcze trochę brakuje, ale jak wspomnieliśmy pisząc jej zapowiedź, w zeszłym roku pojawiły się dwie inne książki do kolorowania. I jedna z nich zagości na półkach polskich księgarni dzięki wydawnictwu Amber. Książka Świat Tolkiena do kolorowania (ang. Tolkien’s World: A Colouring Book) autorstwa Mauro Mazzary i Andrei Piparo ukaże się 17 maja i na 96 stronach zawierać będzie ilustracje z Władcy Pierścieni, Hobbita i Silmarillionu. Oprócz dwóch wspomnianych ilustratorów, w książce pojawi się też kilka dzieł Victora Ambrusa, Johna Davisa i Iana Millera, których prace mieliśmy okazję zobaczyć w Bestiariuszu tolkienowskim Davida Daya.
Jednocześnie 13 września na świecie pojawi się kolejna kolorowanka Mauro Mazzara, narysowana wspólnie Andreą Bianchi, tym razem zatytułowana A Bestiary of Tolkien Coloring Book.
Kilka dni temu za sprawą wydawnictwa Amber na półkach księgarni ukazało się piąte wydanie Atlasu Środziemia autorstwa Karen Wynn Fonstad. To jedno z bardziej znanych opracowań zawiera mapy i plany Śródziemia opisanego w Hobbicie, Władcy Pierścieni i Silmarillionie – przedstawiono krainy, pola bitew, zamki i trasy wędrówek bohaterów książek Tolkiena.
Atlas Śródziemia został po raz pierwszy wydany w Polsce w 1998 roku, a poprzednie, czwarte wznowienie miało miejsce w 2011 roku. Książka ukazała się w tłumaczeniu Tadeusza A. Olszańskiego.
Karen Wynn Fonstad (1945-2005) to amerykańska kartograf, autorka wielu map i atlasów krain fantastycznych. Oprócz Śródziemia opisała Pern, Zapomniane Krainy czy Krynn.