Niedawno świat obiegła wieść, że w Internecie pojawiło się nowe opowiadanie o Sherlocku Holmesie, autorstwa samego Arthura Conana Doyla (1859-1930). Korzystając z okazji, profesor J.R.R. Tolkien (1892-1973) postanowił przypomnieć, że to do niego należy pierwszeństwo, jeżeli chodzi o pośmiertne wydawanie książek i już w tym roku na półkach księgarni zagości The Story of Kullervo. Kullervo (jego wyobrażenie według Akseli Gallen-Kallela przedstawiamy w miniaturze do wpisu), syn Kalervo, jest jednym z bohaterów fińskiej Kalevali. Tolkien postanowił napisać jego tragiczną historię w krótszej postaci niż oferuje to fiński epos. Dzieło nie zostało ukończone, jednak jego ślady można odnaleźć m.in. w losach Túrina Turambara. Sam tekst The Story of Kullervo pod redakcją Verlyn Flieger ukazał się już w siódmym numerze rocznika Tolkien Studies. Natomiast w postaci książkową pojawi się 27 sierpnia 2015, nakładem wydawnictwa Harper Collins. Angielska wersja liczyć będzie 192 strony, a cena zapowiedziana jest na £16,99. Oprócz samej opowieści, książka zawierać będzie komentarze, robocze wersje oraz esej na temat Kalevali. Losy polskiej wersji zapewne jeszcze nie są znane, ale będziemy śledzić dla Was temat.
Na początku kwietnia kanał telewizyjny Planete+ ma w swoim programie coś specjalnie dla tolkienistów: pięcioodcinkowy serial dokumentalny W poszukiwaniu Hobbita, która przybliży nam historię powstawania Śródziemia i legendy, z których Tolkien zaczerpnął pomysły. Przewodnikiem w tej wyprawie będzie nie kto inny jak John Howe, jeden z głównych tolkienowskich ilustratorów, który współpracował z Peterem Jacksonem przy powstawaniu filmów.
Pierwszy odcinek, Światy Tolkiena, zacznie się od planów zdjęciowych w Nowej Zelandii, by potem zabrać widza do Oksfordu, gdzie poznamy legendy, które zainspirowały Profesora. Drugi odcinek, Magiczny las Brocéliande, poświęcony będzie francuskiemu lasowi Brocéliande oraz opowieściom o Merlinie. Trzeci odcinek, Tropem arturiańskiej legendy, to podróż do Kornwalii i historia o rycerzach okrągłego stołu. W czwartym odcinku, Złoto Renu, zostaniemy zabrani do Niemiec, gdzie poznamy pieśń o Nibelungach. Podróż zakończy się w Islandii, w odcinku Istoty z północy, gdzie przedstawiona zostanie mitologia północy.
Premiery poszczególnych odcinków można będzie obejrzeć:
3 kwietnia, godz. 21:00 Światy Tolkiena
3 kwietnia, godz. 21:35 Magiczny las Brocéliande
3 kwietnia, godz. 22:10 Tropem arturiańskiej legendy
10 kwietnia, godz. 21:00 Złoto Renu
10 kwietnia, godz. 21:35 Istoty z północy
Od 2003 roku, każdego 25 marca, w rocznicę zwycięstwa nad Sauronem, obchodzimy Światowy Dzień Czytania Tolkiena. Już w najbliższą środę będzie można zasiąść w ulubionym fotelu, z ulubioną książką Tolkiena i zastanowić się co profesor miał na myśli pisząc o przyjaźni, która jest tematem tegorocznego Dnia. Ale niekoniecznie trzeba czytać samemu. Jest to przecież świetna okazja dla tolkienistów by się spotkać i wspólnie zagłębić się w lekturze oraz dyskusji na temat dzieł profesora. W niejednym polskim mieście odbędą się podobne spotkania, mniej lub bardziej formalne, organizowane przez fanów, biblioteki czy inne instytucje kulturalne. Dla Was zerknęliśmy w przepastne czeluści Internetu i wyszukaliśmy kilka imprezy. Część z nich prezentujemy poniżej (a część już się przewinęła w naszych newsach):
Brześć Kujawski, Brzeskie Centrum Kultury, ulica Narutowicza 15
Gdynia, Tolkien Reading Day – Trójmiasto, Polanka Redłowska
Gliwice, Porozmawiajmy o Śródziemiu, Miejska Biblioteka Publiczna, ulica Kościuszki 17
Katowice, Lepiej być elfem czy człowiekiem?, księgarnia i antykwariat Kocham Książki, ulica Kościuszki 47
Wałbrzych, Z Tolkienem po kartkach w ramach Tygodnia Fantasy, Biblioteka pod Atlantami, Rynek 9
Warszawa, Warszawski Dzień Czytania Tolkiena, Pub Baryłka, ulica Garbarska 7
Wrocław, Tolkien Reading Day – Wrocław, Stary Klasztor, ulica Purkyniego 1
Zielona Góra, III edycja Międzynarodowego Dnia Czytania Tolkiena Narada w Rivendell, Sala Dębowa Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej im. C. Norwida, aleja Wojska Polskiego 9
W tym momencie zakończę tę listę, ale jestem pewien, że podobnych spotkań w najbliższą środę będzie wiele. Zanim więc zapytacie Dlaczego nie w moim mieście?, zajrzyjcie do najbliższej biblioteki, bo może właśnie w Waszym mieście coś jednak się szykuje. W takim przypadku koniecznie napiszcie o tym w komentarzu, by inni czytelnicy naszego serwisu z Waszych okolic mogli się pojawić.
Elfy, czarownice i Bagaż w Świecie Dysku, mityczne źródła świata w XVI-wiecznej romantycznej poezji, geografia mitologii narodowej Mandżurów, judeochrześcijańskie koncepcje struktury świata w świecie japońskiej popkultury, aspekty mitu w poezji Haliny Poświatowskiej, bajkowy świat maszyn Lema oraz mit w twórczości H.P. Lovecrafta. I oczywiście co nieco o Tolkienie. To tylko niektóre tematy konferencji Mythical Cosmos. Now and Then, którą zapowiadaliśmy w grudniu, a która odbędzie się już w ten weekend, 21-22 marca, w Krakowie. Program konferencji jest już dostępny (na tej stronie) i chcieliśmy przedstawić te bardziej tolkienowskie punktu programu. Nie ma tego dużo, ale początek jest dość mocny. W sobotę, 21 marca, w Artetece od godziny 11:40 do 12:40 prof. dr hab. Andrzej Szyjewski wygłosi wykład Between reception and creation – J. R. R. Tolkien’s the Story of Kullervo. Następnie, od 13:40 do 14:00 potrwa wykład Tomasza Królaka Moc i praktyka Słowa w świecie Władcy Pierścieni i to niestety tyle z naszego materiału. Twórczość Inklingów pojawi się jeszcze w niedzielę, od 12:10 do 12:30, w wykładzie Biblijna Narnia Katarzyny Janowskiej. Ale i inne wykłady zapewne wzbudzą ciekawość osób zainteresowanych mniej lub bardziej szeroko pojętą fantastyką, więc jeżeli ktoś gości w weekend w Krakowie, może warto wpaść. Uczestnictwo w konferencji dla słuchaczy jest darmowe. Uwaga: część wykładów obędzie się po angielsku z racji międzynarodowej natury konferencji.
Czy po poprzedniej zapowiedzi ktoś wahał się czy warto wybrać się do Poznania na Poznańskie Dni Tolkienowskie? Impreza coraz bliżej, pora podjąć decyzję. Dla ułatwienia prezentujemy pełen program, łącznie z harmonogramem całej konferencji naukowej:
20/21 marca (noc z piątku na sobotę) od godziny 19.00
Władca Pierścieni – maraton filmowy: Drużyna Pierścienia, Dwie wieże i Powrót króla (reż. Peter Jackson) – w wersjach reżyserskich
Nowe Kino Pałacowe w CK Zamek, ul. Św. Marcin 80/82
Bilet na wszystkie seanse w cenie 30 zł (kasa CK Zamek lub http://www.bilety24.pl)
23 marca (poniedziałek) godz. 17.00–19.30
Sesja naukowa: Tolkien – mit, historia, literatura. Kulturowe aspekty twórczości J.R.R. Tolkiena, część 1
Program:
17.00–17.15 Otwarcie konferencji
17.15–17.45 Przyjaźń, nadzieja, władza. Tolkienowska próba polityki etycznej, prof. dr hab. Tadeusz Sławek
17.45–18.15 Historia w dziełach J.R.R. Tolkiena, prof. dr hab. Józef Dobosz
18.15–18.45 Panteon boski w Historii Kullervo J.R.R. Tolkiena, prof. dr hab. Andrzej Szyjewski
18.45–19.15 Cyfrowe konkretyzacje motywów fantasy – Echa twórczości J.R.R. Tolkiena w cyberprzestrzeni, dr hab. Rafał Kochanowicz
24 marca (wtorek) godz. 9.30–14.00
Sesja naukowa: Tolkien – mit, historia, literatura. Kulturowe aspekty twórczości J.R.R. Tolkiena, część 2
Collegium Maius, ul. Fredry 10, Salon Mickiewicza, IV piętro
Program:
9.30–9.35 Otwarcie drugiej części konferencji
9.35–9.55 Hobbici i czas, prof. UAM dr hab. Maciej Bugajewski
9.55–10.15 Upiorne symetrie J.R.R. Tolkiena, dr Marta Kładź-Kocot
10.15–10.35 Dlaczego Mordor przegrał a elfy opuściły Śródziemie, czyli czego mistrz J.R.R. Tolkien może nas nauczyć o myśleniu historycznym? prof. UAM dr hab. Wiktor Werner
10.35–10.55 Cywilizacje Śródziemia: od lasów Lothlorien do ziemi jałowej Mordoru, prof. UAM dr hab. Przemysław Matusik
10.55–11.15 Kobiety we Władcy Pierścieni – rozważania między tekstem a ekranizacją, dr hab. Maciej Michalski
11.15–11.40 Przerwa na kawę
11.40–12.00 Kilka uwag o monarchii w Śródziemiu, dr Roman Rydz
12.00–12.20 Potęga Władcy Pierścieni, czyli mikrodyskursy władzy w powieściach J.R.R. Tolkiena, dr Dorota Mrozek
12.20–12.40 Fenomen Hobbitonu i jego wersja w polskiej fantasy, dr hab. Monika Brzóstowicz-Klajn
12.40–13.00 Arabski przekład dzieł Tolkiena, dr Filip Jakubowski
13–13.45 Dyskusja
13.45–14.00 Zamknięcie konferencji
25 marca (środa)
Światowy Dzień Czytania Tolkiena oraz wystawa makiet Śródziemia, przygotowana przez Klub Modelarski Jaźwiec z 16 szczepu Royal Rangers Polska
Biblioteka UAM, ul. Ratajczaka 38-40
Kim jest człowiek, jakie jest jego miejsce i rola w świecie wykreowanym przez Tolkiena? Bliżej mu do Eru czy może do Morgotha? Dzieło udane czy raczej nie? Ułomni, ale potężni? Być może tak ważni, że mają przez swoje czyny wpływ na cały kosmos? Jakie jest ich powołanie i zakres wolności? Autor sugeruje, że pisarstwo Tolkiena może rzucić nowe światło na to, jak postrzegamy samych siebie.
Z okazji Światowego Dnia Czytania Tolkiena w antykwariacie Kocham Książki odbędzie się wykład o antropologi Śródziemia pt. Lepiej być elfem czy człowiekiem? Dlaczego ludzie są śmiertelni, a elfy (pozornie) nie? Która rasa jest prawdziwie wolna? Wykład poprowadzi Jan ‚Galhen’ Oko i właściciel antykwariatu. Jednocześnie wszyscy są zaproszeni do dyskusji!
Po wykładzie i dyskusji będzie wyświetlony fanowski film Born of hope osadzony w czasa Trzeciej Ery Śródziemia.
Mamy wieści dla miłośników tengwaru z Krakowa, choć tak naprawdę dla tolkienistów z całej Polski, przy czym tym z dalszych okolic pozostanie tylko satysfakcja spełnienia dobrego uczynku. Krakowska Szkoła Kaligrafii, Iluminatorstwa i Dziedzin Pokrewnych oraz Instytut Religioznawstwa Uniwersytetu Jagiellońskiego zapraszają na charytatywne warsztaty kaligrafii na rzecz szesnastolatka wybudzonego ze śpiączki w Klinice Budzik. Piotr Koim potrzebuje teraz funduszy na długotrwałą rehabilitację. Warsztaty, objęte patronatem Polskiego Towarzystwa Kaligraficznego, odbędą się w sobotę w 28 marca 2015 roku w godz. 10:00-14:00 w gmachu Collegium Broscianum przy ulicy Grodzkiej 52 w Krakowie. Cały dochód z zajęć zostanie przekazany Piotrowi.
Czasami gdy zapowiadamy na Elendilionie różne wydarzenia tolkienowskie, odzywają się głosy zażalenia, że impreza odbywa się w tej, a nie w innej części Polski. Czytają nas teraz Poznaniacy? To właśnie wytrącamy Wam podobne argumenty z ręki, bo oto u Was szykuje się coś specjalnego. Dokładniej, Poznańskie Dni Tolkienowskie, które odbędą się w dniach 20-25 marca 2015. Wśród atrakcji zapowiedziano:
w nocy z 20 na 21 marca – maraton rozszerzonych wersji ekranizacji Władcy Pierścieni Petera Jacksona
23 marca – inauguracja sesji naukowej Tolkien – mit, historia, literatura. Kulturowe aspekty twórczości J.R.R. Tolkiena
24 marca – kontynuacja sesji naukowej
25 marca – jak szczególna data (Dzień Czytania Tolkiena) nakazuje, odbędzie się czytanie Tolkiena oraz wystawa makiet Śródziemia
MAMY OSTATNIE WOLNE MIEJSCA NA KWIETNIOWĄ WYPRAWĘ DO ANGLII!
Nasz wyjazd już coraz bliżej, wciąż mamy jednak ostatnie miejsca na naszą tolkienowską wyprawę. Zapisy przyjmujemy do wyczerpania miejsc pod adresem e-mail tgubala@gmail.com. Dla przypomnienia podstawowe informacje i program naszej wycieczki.
Poniżej prezentujemy program WYPRAWY DO ANGLII ŚLADAMI J.R.R. TOLKIENA17-24 kwietnia 2015 roku. Cena wyjazdu to 1850,- zł (a w niej zawiera się m.in. 6 noclegów w hotelach typu Ibis Budget/schronisko młodzieżowe, 6 śniadań typu szwedzki stół, tylko jeden nocny przejazd w drodze powrotnej do Polski, przeprawa promową, przejazd wygodnym autokarem oraz opieka przewodnika tolkienowskiego – Ryszarda „Galadhorna” Derdzińskiego). Podróż organizuje specjalnie dla nas biuro podróży “Abraksas” z Katowic (strona biura), patronuje mu zaś redakcja Elendilionu.
Powiedźcie szczerze, czy tytuł spektaklu Wielkie Ciasto sugeruje, że ma on cokolwiek wspólnego z Tolkienem? Czy widoczne po lewej zdjęcie przywodzi na myśl jakiekolwiek tolkienowskie skojarzenia? A jednak. Bo widzicie, J.R.R. Tolkien nie tylko o Śródziemiu pisywał, w dorobku ma również opowiadanie Kowal z Podlesia Większego. I ten właśnie utwór stał się inspiracją dla Piotra Srebrowskiego do napisania scenariusza Wielkiego Ciasta, które 1 lutego 2014 roku pojawiło się na scenie Teatru Gdynia Główna. Za reżyserię odpowiadał sam scenarzysta, a wystąpili Konrad Till i Radosław Smużny oraz kuchenne lalki (wg projektu Piotra Srebrowskiego), bo mamy tu do czynienia z teatrem lalek.
Oto jak spektakl zapowiedział sam Teatr Gdynia Główna:
Kuchmistrzowie Wielkiej Kuchni zapraszają na uroczystość Wielkiego Ciasta. Wydarzenia niezwykłego, gdyż odbywającego się zaledwie raz na 24 lata! Gdy goście przybywają, aby świętować, okazuje się, że wypiek jest niegotowy…
Wielkie Ciasto to kulinarno-magiczny spektakl opowiadający pełną przygód historię młodego Kowalczyka. Jeden kreatywny reżyser, dwóch zdolnych aktorów, kilka kuchennych lalek, garść wyobraźni, łyżka tajemnicy i szczypta dobrego humoru – to przepis na wyśmienitą teatralną zabawę przyprawioną nutą refleksji.
Poruszający wyobraźnię lalkarsko-aktorski debiut reżyserski Piotra Srebrowskiego, aktora, absolwenta wrocławskiego wydziału lalkarskiego PWST, dotychczas współpracującego m. in. z Sopocką Sceną Off de BICZ, Teatrem Miniatura, sceną SAM i FSC.
Niestety, o spektaklu donosimy ze sporym opóźnieniem, bo niemal rocznym i Teatr Gdynia Główna już go nie wystawia. Za późno nawet na wzięcie udziału w naszym plebiscycie na wydarzenie roku. Ale mimo to warto widzieć, że takie rzeczy działy się u nas, bo kto wie, może coś jeszcze się zadzieje. Na pocieszenie dajemy Wam zwiastun przedstawienia:
Niedawno świat obiegła wieść, że w Internecie pojawiło się nowe opowiadanie o Sherlocku Holmesie, autorstwa samego Arthura Conana Doyla (1859-1930). Korzystając z okazji, profesor J.R.R. Tolkien (1892-1973) postanowił przypomnieć, że to do niego należy pierwszeństwo, jeżeli chodzi o pośmiertne wydawanie książek i już w tym roku na półkach księgarni zagości The Story of Kullervo. Kullervo (jego wyobrażenie według Akseli Gallen-Kallela przedstawiamy w miniaturze do wpisu), syn Kalervo, jest jednym z bohaterów fińskiej Kalevali. Tolkien postanowił napisać jego tragiczną historię w krótszej postaci niż oferuje to fiński epos. Dzieło nie zostało ukończone, jednak jego ślady można odnaleźć m.in. w losach Túrina Turambara. Sam tekst The Story of Kullervo pod redakcją Verlyn Flieger ukazał się już w siódmym numerze rocznika Tolkien Studies. Natomiast w postaci książkową pojawi się 27 sierpnia 2015, nakładem wydawnictwa Harper Collins. Angielska wersja liczyć będzie 192 strony, a cena zapowiedziana jest na £16,99. Oprócz samej opowieści, książka zawierać będzie komentarze, robocze wersje oraz esej na temat Kalevali. Losy polskiej wersji zapewne jeszcze nie są znane, ale będziemy śledzić dla Was temat.
