Aktualności ze świata miłośników twórczości Tolkiena

O Gwaihirze słów kilka…

Niedawno do zespołu redakcyjnego „Gwaihira” dołączył jako redaktor naczelny Jan „Galhen” Oko, który chciałby z tej okazji zaprosić Was do współpracy i przekazać kilka uwag.

Gwaihir

Jest to najstarsze pismo wydawane przez Sekcję Tolkienowską ŚKF. Ostatni numer „Gwaihira” ukazał się w 2004 roku a po kilku latach przerwy planujemy powrócić do cyklicznego wydawania pisma jako rocznika. Podobnie jak w latach poprzednich „Gwaihir” ma zachować swój charakter magazynu o wyraźnym profilu naukowym, odróżniającym go od innych sekcyjnych fanzinów jak  „Simbelmynë” czy „Aiglos”.  „Gwaihir” otrzymał więc ambitny cel bycia periodykiem naukowym poświęconym tolkienistyce. W ten sposób ma przyczynić się do ożywienia studiów na temat szeroko rozumianej twórczości Tolkiena. Stąd w „Gwaihirze” znajdą się artykuły omawiające dzieło Mistrza, jak i artykuły, które lepiej pozwolą nam zrozumieć jego myśl, choć niekoniecznie wprost związane z Śródziemiem (np. na tematy związane z mitologią, średniowieczem). Najkrótszym opisem problematyki, która ma się zajmować „Gwaihir” jest określenie „tolkienistyka i nauki pomocnicze”. Nie znajdziecie więc tutaj twórczości poetyckiej, fanfików. Wyjątek stanowić będą grafiki, które w skromnych ilościach będą uatrakcyjniać każdy nowy numer.

Jak pisać artykuły?

Niniejszy tekst ma charakter informacyjny. Nie jest on wyczerpujący poradnikiem pisania artykułów naukowych.
Artykuły do Gwaihira mają mieć charakter naukowy. Odpadają więc fanfiki, twórczość poetycka, garści luźnych myśli. Klasycznie artykuł dzieli się na wstęp, rozwinięcie i zakończenie.

We wstępie należy postawić problem badawczy. Chodzi o pytania na jakie chcemy uzyskać odpowiedź. Warto je wprost umieścić w tekście. Należy także określić metodę, którą będziemy posługiwać się w czasie badań (analiza tekstów, porównania z innymi źródłami – raczej wielkie wyboru nie mamy). Gdy mamy określony temat, problem badawczy i metodę, to mamy już podstawę. I tego się trzymać. Przez cały czas pisania należy się pytać: „czy to co piszę jest na temat?”. Jeżeli nie, to wyrzucamy z naszego artykułu (może się przyda do innego). Informacje, które uznamy za konieczne do umieszczenia w artykule, gdyż np. pewne terminy mogą nie być znane czytelnikowi, a nie związane wprost z tematem umieszczamy w przypisach. We wstępie uzasadniamy także potrzebę napisania danego tekstu. Co on może wnieść do lepszego zrozumienia twórczości Tolkiena? Czy temat był już poruszony w innej pracy? Jeśli tak, to dlaczego ponownie jest omawiany? Czego brakowało poprzednim opracowaniom? Warto także krótko zapowiedzieć o czym będzie się pisać, ale tak, żeby nie powiedzieć wszystkiego (a już na pewno nie ujawniać wyników naszych badań), tylko aby zainteresować czytelnika.

W rozwinięciu analizujemy problem. Korzystamy z twórczości Tolkiena i literatury pomocniczej (chyba, że artykuł nie jest stricte tolkienistyczny, to można wątki tolkienowskie uszczuplić). Po każdym dłuższym wywodzie warto zamieścić krótkie podsumowanie. Należy także pilnować, aby poszczególne części tekstu były ze sobą powiązane. Unikamy przeskoków w tekście. Jeżeli zmieniamy nagle temat, to należy to uzasadnić (np. „Aby zrozumieć czym jest Pierścień musimy najpierw zapoznać się z pierścieniami spotykanymi w mitologii” – wtedy możemy pisać o pierścieniach w różnych mitologiach. Bez tego jednego zdania przeskok mógłby być dla  czytelnika niezrozumiały).

Zakończenie ma za zadanie podsumować nasze wysiłki. Tutaj więc odpowiadamy na nasze pytania ze wstępu. Należy też odpowiedzieć na ile nasza odpowiedź jest kompletna, czego jej brakuje i z czego wynika ten brak (np. charakter źródeł nie pozwala nam na pełne zrozumienie problemu albo Mistrz nie poruszył w swoich dziełach wszystkich aspektów problemu, etc.). Warto też napisać o dalszych perspektywach, jakie badania należy jeszcze wykonać, o czym jeszcze można i warto napisać.

W tekstach naukowych należy unikać wyrażeń potocznych oraz pierwszej osoby (zarówno l. poj. jak i mn.). Pierwszej osoby używamy tylko gdy jest to konieczne, nie do uniknięcia i Jedyne Słuszne Rozwiązanie. Unikamy także ocenienia typu: „Ciekawym problemem jest…”, „Warto”, etc. Czy coś jest ciekawe, warte zanalizowania, interesujące niech zadecyduje czytelnik. Test powinien być też w miarę bez emocji. To tekst naukowy, a nie polemika, dysputa, felieton, itp.

Głównym celem jest przekaz wyników naszych badań. Stąd forma jest raczej skromna, bez ekstrawagancji. Wszelkie „udziwnienia” muszą więc być mocno uzasadnione.

Kilka zasad edytorskich:
1. Teksty proszę przesyłać w pliku *.doc dla Worda 97-2003. Proszę także ograniczyć w miarę możliwości formatowanie tekstu do minimum. Proszę używać standardowych czcionek. Jeżeli konieczne jest użycie niestandardowej czcionki (np. greckiej, hebrajskiej, elfickiej), proszę dołączyć plik z czcionką.

2. Cytaty zaznaczać przez cudzysłów, bez kursywy.

3. Format przypisu i pozycji bibliograficznej jest następujący:
[Inicjał imienia] [Nazwisko autora],[tytuł pracy zapisany kursywą], [wydawnictwo], [miejsce i rok wydania], [strona].

Przykłady:
J.R.R. Tolkien, Władca Pierścieni, t. 2, tł. M. Skibniewska, Muza, Warszawa 2004, s. 120.

W pracy zbiorowej:

S. Zdzisław, Księża utrakwiści na Śląsku w drugiej połowie XIX wieku, w: Ludzie śląskiego Kościoła katolickiego, red. K. Matwijowski, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 1992, s. 69-74.

Artykuł w czasopiśmie:

W. Myszor, Apokryf Jana (Wstęp i tłumaczenie z koptyjskiego wersji z NHC II,1), „Śląskie Studia Teologiczno-Historyczne” 35/1 (2002).

4. Odnośnik umieszczać przed znakiem interpunkcyjnym, np.:

bla, bla, bla1.
„tekst cytatu”23, bla, bla, bla.

5. Prosimy o załączenie tłumaczeń cytowań obcojęzycznych.

6. W przypisach stosujemy „ibidem” zamiast „tamże”.

7. Prosimy o unikanie stosowania „op. cit.”, czy „dz. cyt.”. Dużo przejrzystsze jest umieszczenie w przypisie skróconego tytułu książki (np. Adamczyk-Śliwińska, Słowo, moc i wola… jako skrót do: A. Adamczyk-Śliwińska, Słowo, moc i wola, czyli magia u Tolkiena, „Aiglos” 9 (2007/2008). Nie stosujemy także zwrotów „tenże, taże”.

8. Przypisy zawsze rozpoczynamy od dużej litery, a kończymy kropką.

9. Prosimy także pamiętać o zasadach pisania tekstów: po znaku interpunkcyjnym jest spacja, przed nim nie ma spacji. Tekst w nawiasie nie jest oddzielony spacją od nawiasu, natomiast poza nawiasami są spacje. Poniżej znajduje się przykładowy tekst z poprawnym użyciem spacji:

Teologię (gr. theos – Bóg, logos – mowa, nauka, słowo) studiowano i uprawiano na wydziałach teologicznych średniowiecznego uniwersytetu, po skończeniu wydziału filozoficznego i uzyskaniu tam stopnia magistra artium. Były to studia długie i trudne. Podejmowali je stosunkowo nieliczni absolwenci filozofii. W okresie przeduniwersyteckim studia teologiczne prowadzono w szkołach katedralnych i klasztornych.

S. Wielgus, Zachodnia i polska nauka średniowieczna – encyklopedycznie, Płock 2005, s. 177.

10. Zasadniczo korzystamy z polskich tłumaczeń tekstów (gdy chodzi o dzieła Tolkiena korzystamy z tłumaczenia M. Skibniewskiej) poza uzasadnionymi przypadkami.

Jan „Galhen” Oko

Kategorie wpisu: Fandom tolkienowski

Brak komentarzy do wpisu "O Gwaihirze słów kilka…"

Zostaw komentarz