Aktualności ze świata miłośników twórczości Tolkiena

Tolkienowski toast w 124. urodziny J.R.R. Tolkiena

TolkienPipe2Zbliża się 3 stycznia, czyli rocznica urodzin Profesora Tolkiena (3 stycznia 1892 – 2 września 1973). Jak co roku, Brytyjskie Towarzystwo Tolkienowskie (The Tolkien Society) namawia tolkienistów z całego świata do wzniesienia toastu. Cała procedura jest dość prosta. Szykujemy napój (niekoniecznie alkoholowy), a o godzinie 21 czasu lokalnego wstajemy, wznosimy szklankę/filiżankę/kufel i ze słowami Za Profesora (The Professor) upijamy jeden łyk. Potem siadamy i dopijamy napój do końca.

Oczywiście, nie trzeba siedzieć w domu, można świętować wspólnie z innymi tolkienistami. Na stronie Tolkien Society we wpisie poświęconym toastowi można znaleźć listę lokalizacji gdzie miłośnicy twórczości Profesor będą świętować razem. Na razie na mapie brak Polski – ale nic nie stoi na przeszkodzie, by zorganizować jakieś wydarzenie i poinformować Tolkien Society. A jeżeli dla kogoś spotkanie ze znajomymi to za mało, może świętować razem z całym światem i relacjonować swój toast w mediach społecznościowych używając hasztagu #TolkienBirthdayToast.

Tak procedura wygląda na całym świecie. Dla naszych czytelników mamy dodatkowe urozmaicenie: właśnie 3 stycznia wystartuje nasz plebiscyt na Tolkienowskie Wydarzenie Roku 2015. Dzięki Waszej pomocy udało nam się zebrać dość pokaźną listę wydarzeń z dziedzin wszelakich – książki anglojęzyczne, książki polskojęzyczne, działalność fandomu, konferencje, gry, filmy. Już teraz zapraszamy do głosowania.

Przyczynek do kartografii tolkienowskiej

Autorką poniższego tekstu jest nasza tolkienowska Koleżanka, Magdalena Słaba

baynes_mapW 1970 roku George Allen & Unwin wydaje mapę Śródziemia w formie plakatu (kliknij obraz obok – źródło). Rysunkiem i detalami zajmuje się w 1969 roku, pod czujnym okiem bardzo skrupulatnego w takich sprawach Tolkiena, Pauline Diane Gasch, neé Baynes, wybrana przez Autora Hobbita ilustratorka jego dzieł – Ta, Która Narysowała Narnię, artystka-malująca-mapy pracująca w czasie Wojny dla Ministerstwa Obrony. Współpraca na początku podobno nie przebiega sprawnie, bo Tolkien „nie współpracuje”… Pani Baynes wyrywa ze swojego egzemplarza Władcy Pierścieni kartkę z mapą narysowaną pierwotnie przez Christophera Tolkiena i używa jej do robienia notatek. Tolkien ogląda tę mapę i dopisuje własne uwagi zielonym atramentem, starając się dodać jak najwięcej informacji topograficznych oraz takich, które ułatwiłyby artystce jej pracę.

Plakat oczywiście jest znany publiczności – ale jednak jako „produkt końcowy”. O przebiegu konsultacji Pani Baynes z Tolkienem wiemy co nieco m. in. dzięki materiałom The Guardian wydanym w 2008 roku (roku śmierci Pauline Baynes).

W październiku 2015 roku, z antykwarycznego egzemplarza Władcy Pierścieni, należącego dawniej do Pauline Baynes, wystawionego na sprzedaż przez szacowną księgarnię Blackwell’s Rare Books, wypada przypadkowo, zakreślona odręcznym pismem, uczynionym zielonym i czarnym atramentem, mapa Śródziemia. Można ją jeszcze, bodaj do 15 listopada, oglądać u Blackwella w Oksfordzie. Kosztuje, bagatela, sześćdziesiąt tysięcy funtów.

Informację o „odkryciu” publikuje 23 października The Guardian. Blackwell ogłasza, że jest to największe związane z Tolkienem „znalezisko” (użyto wyrażenia Tolkien ephemera…) co najmniej ostatnich dwudziestu lat. Ten sam Blackwell, zachęcony chyba szerokim odzewem ze strony wielbicieli Śródziemia (i map…), przygotowuje transkrypcję rzeczonej mapy tak, aby można było łatwo odszyfrować zapiski Tolkiena i Pani Baynes (kliknij obrazek niżej).

baynes5

Szczęśliwi Ci, którym dane jest teraz oglądać mapę z bliska i na własne oczy! Mogą bowiem przekonać się, gdzie leżą: Dorwinion (jak się wydaje, pierwotna nazwa to: Mildor, zapisana na zielono, potem przekreślona ? Tolkien dopisał pod spodem Wineland, a następnie zaznaczył obszar koło Morza Rh?n jako Dorwinion), Eryn Vorn, Edhellond, Andrast, Éothéod, Framsburg, Drúwaith Iaur (podpisane jako Old Pukel-land…) itd.

Eryn Vorn, na przykład, to Czarny Las, porośnięty czarnymi sosnami (sic!) przylądek w zachodnim Eriadorze. Framsburg to stolica Éothéodu, praprzodków Rohirrimów, położona u stóp Góry Gundabad, u źródeł Anduiny.

Tolkien zostawił Pani Baynes cenne wskazówki w rodzaju:

Hobbiton położony jest mniej więcej na szerokości geograficznej Oksfordu (i koniec wątpliwości na ten temat! – dopisek mój…),

Minas Tirith – Rawenny (albo Belgradu), więc można wysnuć z tego wnioski na temat klimatu oraz fauny i flory okolicy; dół mapy (Daleki Harad) to szerokość geograficzna Jerozolimy (1450 mil od Hobbitonu), zaś Umbar miasto Korsarzy to ?odpowiednik? Cypru.

Najwięcej tego typu uwag znajduje się po lewej stronie mapy, na falach Belegaeru.

Na obszarze Bliskiego Haradu ręką Tolkiena napisano: wielbłądy, słonie. Pani Baynes zapisała sobie powyżej, by wnętrze Mordoru uczynić w kolorze indygo… Zanotowała też tajemniczo: pomiędzy Mirkwood a Anduiną wpisała w kółku ułożone w pionie litery F I R, natomiast powyżej Dagorlad, także w kółku: black swan. (Ściślej: Blackwell przypisuje te notatki Pauline Baynes, ale nie są zrobione czarnym długopisem, jak inne jej uwagi, tylko ołówkiem, co widać na oryginalnej mapie).

Mamy zatem poruszający wyobraźnię materiał, zarówno dla znawców języków Śródziemia, jak też dla fanów map, kartografii, geografii, a przede wszystkim dla wielbicieli największego Tolkienowego opus.

Tak oto przy okazji, oprócz zapisanej odręcznie mapy Endoru, otrzymujemy po raz kolejny potwierdzenie starej dobrej tezy, że nie ma przypadków w Śródziemiu ? i że nic w nim nie ginie na zawsze…

 baynes3baynes2baynes1baynes4

Orkowie Nowego Jorku


Mieszkam we wschodnim Nowym Jorku i dojeżdżam do Gorgoroth. Kocham moją pracę. Projektuję barwy wojenne dla wodzów Uruków. Być może mam jedyną artystyczną posadę w Mordorze, może poza projektowaniem architektury dla Czarnego Władcy. Ale myślę, że Czarny Władca sam projektuję swoją architekturę.

To tylko jedna z wielu historii zamieszczonych na facebookowym profilu Orcs of New York. Autor: aktor i artysta Harry Aspinwall postawił sobie za cel nadać twarz mordorskiej diasporze w Nowym Jorku, po jednym orku na raz. Na stronie znajdziemy zdjęcia orków w nowojorskich realiach, opowiadających o swoich losach, codziennych sprawach i o tym, jak to jest, być sługą Saurona w Wielkim Jabłku. Całość oczywiście jest żartem, parodią portalu Humans of New York (Ludzie Nowego Jorku) będącego zbiorem wywiadów i fotografii nowojorczyków. Jak mówi Aspinwall:

Ludzie Nowego Jorku zrobili tak wiele by pomóc pielęgnować porozumienie między różnymi ludźmi na całym świecie. Ale mając Ludzi w nazwie, postanowiłem zrobić jeden krok dalej i przybliżyć do siebie inne gatunki antropoidów. Ostatecznie, jakoś musimy sobie ze sobą radzić […] Pod powierzchownymi różnicami – kolor skóry, akcent i język, kości, rytualna skaryfikacja i barwy wojenne – wszyscy jesteśmy w gruncie rzeczy takimi samymi, żyjącymi, czującymi istotami.

Więcej szczegółów możecie zobaczyć na samym profilu Orcs of the New York.

Możecie też zobaczyć co Harry Aspinwell pisze o projekcie na swojej stronie: http://www.harryaspinwall.com/orcs-of-new-york

Źródło: http://www.tolkiensociety.org/2015/09/orcs-of-new-york-parody-facebook-page

Dwudziesty Aiglos już jest

Dostępny jest już w sprzedażny nowy numer almanachu tolkienowskiego Aiglos. Numer nie byle jaki, bo dwudziesty, jubileuszowy. Poniżej prezentujemy spis artykułów.

Artykuły i eseje:
Tolkienowska filozofia i teologia śmierci – Christopher Garbowski
Reinterpretacja ideału heroicznego w twórczości Tolkiena na podstawie wybranych fragmentów Władcy Pierścieni – Łukasz Neubauer
Mimo wszystko nie należy wywoływać ich po imieniu. Magia nazw własnych na Ardzie –Zofia Żółtek Lassemista
Nekromancja Nekromanty. Czarna magia, opętanie i zombie – Jakub Tymiński Ominous
Klasyczne źródła postaci Éomera? Syn Éomunda a postać młodego herosa w antyku – Łukasz Szeląg leszli

Fanfiki
Ostatnia królowa – Tekla Cichocka Tici
Hobbickie bajeczki, czyli opowieści na dobranoc Dziadunia Gamgee – Zosia Stanecka Nasturcja Gamgee

Relacje z zeszłorocznych imprez
Oxonmoot – Karolina Węgrzyn Sirielle oraz Ewa Żygadło Hithlome.
konferencja w Unieściu – Łukasz Neubauer
XVI Tolk-Folk – Arletta Chwojnicka Eilíf

Poezje

  • Joanna Cheda Niuchaczaus
  • Arletta Chwojnicka Eilíf
  • Joanna Drzewowska Adaneth
  • Renata Leśniakiewicz-Drzymała
  • Anna Adamczyk-Śliwińskaj Nifrodel

Wywiady, recenzje, polemiki
Wywiad z Thomasem Honeggerem – w imieniu redakcji przetłumaczył i przeprowadził dr Łukasz Neubauer
Hobbit: Bitwa Pięciu Armii w reżyserii Petera Jacksona – wielogłos redakcyjny
Co tu zrobić z tym Hobbitem? Polemika z artykułem Marii Błaszkiewicz – Tadeusz Andrzej Olszański Halbarad Dúnadan
Co tu zrobić z tym Hobbitem? Odpowiedź na polemikę Tadeusza Olszańskiego – Maria Błaszkiewicz
O ojcostwie Gil-galada słów jeszcze kilka. Polemika z artykułem Barbary Cecylii Liwo ‚Mary’ Gil-galad – proces o ustalenie ojcostwa – Michał Leśniewski M.L.
Recenzja Beowulfa – Arletta Chwojnicka Eilíf
Bestie, rośliny, stworzenia i zdarzenia cudowne – Karolina Stopa-Olszańska Melinir (recenzja)
Bilbo na manowcach (a raczej jego biograf) – Recenzja książki Podróż Bilba. Chrześcijańskie przesłanie Hobbita – Tadeusz Andrzej Olszański Halbarad Dúnadan (recenzja)

Oprócz tego numer zawiera wieści tolkienowskie z kraju i ze świata oraz hobbicką psotkę – krzyżówkę zaprojektowaną przez Karolinę Stopę-Olszańską Melinir.

Ilustracje

  • Marta Aguado Garrido
  • Giulia Bianchi
  • Kasiopea
  • Elena Dubrovina
  • Katerina Frolenkova Kairwendis
  • Gerwell
  • Jakub Tymiński Ominous
  • Tsvetelina Krumova Elmenel
  • Karolina Stopa-Olszańska Melinir
  • Joona Kujanen
  • Olga Levina SceithAilm
  • Alina Litvinenko Candra
  • Nacho Castro
  • Joanna Cheda Niuchaczaus
  • Katarzyna Wojdak Avari
  • lomacchi
  • Anna Neblik Nanatei Lindalach
  • Karolina Niemczyk Zireael
  • Ingvild Schage Iggy
  • Marta Sokołowska
  • Tuuliky
  • Karolina Węgrzyn Sirielle

Aby zamówić Aiglosa lub przeczytać streszczenia artykułów, wejdźcie na stronę pisma: http://aiglos.tolkien.com.pl

Wieści o rozszerzonej edycji Bitwy Pięciu Armii

Wiemy już coraz więcej o mającej pojawić się w tym roku rozszerzonej edycji filmu Hobbit: Bitwa Pięciu Armii Petera Jacksona. Przybliżmy więc kilka faktów:

• Rozszerzona wersja ma być dłuższa o około 20 minut.
• Organizacja Motion Picture Association of America przyznała filmowi ograniczenie wiekowe R (od lat 17, poniżej pod opieką dorosłej osoby) za brutalność, podczas gdy standardowa wersja miała kategorię PG-13.
• Wersje DVD i Blue-Ray pojawią się 16 listopada.
• Wersja kinowa pojawi się w Stanach 5 października – nie wiadomo jeszcze co z wersją europejską.
• Ostateczna lista scen dodatkowych nie została jeszcze potwierdzona, ale najprawdopodobniej zobaczymy:

  • Więcej Beorna – zostało to potwierdzone przez Petera Jacksona
  • Pogrzeb Thorina i koronację Dáina
  • Wyścigi krasnoludzkich kozich rydwanów – Richard Armitage w którymś z wywiadów opowiadał o kręceniu takiej sceny

Więcej informacji poznamy zapewne bliżej premiery.

Lord of the Rings Online zamyka część serwerów

Poważne zmiany czekają graczy Lord of the Rings Online. Spośród 29 obecnie funkcjonujących światów, aż 19 zostanie nieodwołalnie zamkniętych. Po 1 stycznia 2016 aktywne będzie tylko 10 z nich, 5 europejskich: Belegaer, Gwaihir Sirannon, Laurelin, Evernight i 5 amerykańskich: Arkenstone, Crickhollow, Landroval, Gladden, Brandywine. Na szczęście dla graczy, nie oznacza to, że postaci z tych serwerów zostaną utracone, a całą przygodę na nowych trzeba będzie rozpoczynać od nowa – zostanie udostępniona opcja darmowego transferu na ocalałe serwery.

Przypomnijmy, że Lord of the Rings Online (LOTRO) studia Turbine jest sieciową grą z gatunku MMORPG, która już od ponad ośmiu lat daje możliwość przeżywania przygód w Śródziemiu. Początkowo wiązało się to z opłacaniem abonamentu, ale w 2010 roku zmienił się model płatności i gra stała się darmowa, choć wiele dodatkowych opcji trzeba było odblokować – powoli zbieranymi punktami lub płacąc za nie. I chociaż zamykanie serwerów może przywodzić na myśl zanikanie zainteresowania grą wśród graczy, to w maju 2015 ukazało się kolejne uaktualnienie do gry, Ashes of Osgiliath, więc chyba nie jest tak, że twórcy już skazali grę na straty i nie myślą o jej dalszym wspieraniu.

Gracze znajdą więcej szczegółów o akcji zamykania serwerów i transferze na stronie: https://www.lotro.com/en/game/articles/world-transfers.

Rusza uniwersytecki kurs z Władcy Pierścieni

Od 15 października, w ramach Uniwersytetu Otwartego Uniwersytetu Warszawskiego, powraca kurs SEKRETY WŁADCY PIERŚCIENI, CZYLI O POŻYTKACH Z OPOWIADANIA BAJEK I WYMYŚLANIA JĘZYKÓW, przygotowany przez dr Marcina Niemojewskiego, zapewne znanego Wam Tolkienistę z Instytutu Kultury Polskiej (sic!). Zapowiada się fantastyczny trymestr sezonu 2015/2016: wspaniałe połączenie literaturoznawstwa, kulturoznawstwa i… baśni!

Kurs trwa od 15 października do 4 lutego 2016, zajęcia będą się odbywały we czwartki od 18.30 do 20.00. Zapisy ruszają 4 sierpnia o godzinie 10.00. Cena jest przystępna – nie dałoby się za nią kupić całego Shire… Natomiast wartość może okazać się nie do oszacowania. Jest szansa nie tylko na odetchnięcie akademicką atmosferą inklingowych dyskusji z oksfordzkiego pubu Pod Orłem i Dziecięciem albo z gościnnych wnętrz Magdalen College, ale także, a może przede wszystkim, na inspirujące spotkania pasjonatów Tolkienowej twórczości oraz na stworzenie nowej tradycji rozmów o Tolkienie jako fenomenie kultury. Na zakończenie będzie można przystąpić do egzaminu. Dyplom z Tolkiena – to dopiero coś!

Poprzednim razem nie udało się zebrać wystarczającej liczby chętnych: zgłosiło się około dwudziestu osób, a potrzeba trzydziestu. Przyczyniła się do tego zapewne niedostateczna „reklama” tego wyjątkowego wydarzenia. Gdyby teraz nastąpiła taka sama katastrofa, prawdopodobnie Autor kursu nie wybaczyłby nam tego…

Zachęcam zatem do zajrzenia na stronę: http://www.uo.uw.edu.pl/kursy/kultura_i_sztuka/sekrety_wladcy_pierscieni.

Można na niej znaleźć opis kursu oraz instrukcje dotyczące procedury zapisów.

Miło będzie Was tam spotkać.

Informację przygotowała Magdalena Słaba

Morgoth, Balrog i Smaug lądują na Plutonie…

Niedawno pisaliśmy o Planois smaugu, owadzie nazwanym na cześć Smauga. Być może ktoś pomyślał: Owad? Nazwy tolkienowskie powinny być używane do rzeczy wielkich!. Po pierwsze, to jest całkiem spory owad. A po drugie, być może wkrótce czeka nas wysyp tolkienowskich nazw o rozmiarach astronomicznych, a to wszystko za sprawą NASA i misji New Horizons.

Sonda New Horizons, będąca w podróży od 2006 roku, już 14 lipca zbliży się maksymalnie do Plutona (w chwili pisania tej wiadomości brakowało tylko 3,422,821 km) oraz jego księżyców: Charona, Hydry, Niksu, Kerberosa i Styksu. Pozwoli to na dokładne poznanie tej karłowatej planety i jej satelitów. A za badaniami przyjdą odkrycia – chociażby dokładniejsze poznanie powierzchni tych ciał niebieskich i wyróżnienie pewnym obiektów geologicznych. W związku z tym trzeba będzie nadać im nazwy. Kiedy prawdopodobnych odkryć będzie wiele, może warto pomyśleć nad tym wcześniej. Dlatego zespół New Horizons, wspólnie z kampanią Our Pluto (Nasz Pluton) i dzięki głosom ponad 60,000 internautów, ustalił wstępną listę, którą kilka dni temu, 7 lipca, przesłano do Międzynarodowej Unii Astronomicznej (International Astronomical Union – IAU) do akceptacji.

Przeczytaj resztę wpisu »

Seminarium tolkienowskie oraz wystawa z okazji 30-lecia Parmadilich

Sekcja Tolkienowska Śląskiego Klubu Fantastyki, czyli Parmadili, obchodzić będzie w tym roku 30-lecie istnienia. Z tej okazji w Bibliotece Śląskiej w Katowicach odbędzie się seminarium tolkienowskie oraz wystawa Tolkien – zadziwiająca podróż. Seminarium zaplanowane jest na 23 kwietnia (czyli Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich), a wystawa zostanie oficjalnie otwarta następnego dnia, 24 kwietnia. Szczegółowy plan imprezy prezentujemy poniżej:

23 kwietnia 2015 (czwartek), Galeria Holu Głównego Biblioteki Śląskiej oraz sala Parnassos

  • 13.30 – otwarcie seminarium
  • 13.40-14.10 – Ryszard Derdziński
  • 14.10-14.40 – dr Marek Gumkowski, Władca Pierścieni po latach –
    potwierdzenia i zaskoczenia.
  • 14.40-15.10 – dr Edyta I. Rudolf, Dylematy medycyny w światach
    fantasy – leczyć czy uzdrawiać.
  • 15.10-15.40 – przerwa
  • 15.40-16.10 – dr Maria Błaszkiewicz, Władca Pierścieni a tradycja
    epickiej maszynerii, czyli rola bóstw w eposie.
  • 16.10-16.40 – dr hab. Bartłomiej Błaszkiewicz, Motyw questu u
    Tolkiena i George’a R.R.Martina.
  • 16.40-16.50 – przerwa
  • 16.50 – 17.50 00 – O Hobbicie; panel (J.Z. Lichański, A. Kowalski, A. Gemra,
    prowadzący M. Gumkowski)
  • 17.50-18.00 – przerwa
  • 18.00-18.30 – prof. Anna Gemra
  • 18.30-19.00 – prof. Jakub Z. Lichański, Filozofia w dziele J.R.R.
    Tolkiena

24 kwietnia 2015 (piątek), sala Parnassos

  • 16.00-16.15 – słowo o wystawie
  • 16.15-17.00 – o sekcji tolkienowskiej Śląskiego Klubu Fantastyki
  • 17.00-17.15 – zespół taneczny Lorien
  • 17.15-18.00 – o miłośnikach twórczości Tolkiena w kraju
  • 18.00-19.00 – spotkanie z Witem Szostakiem

Sama wystawa dostępna będzie do zobaczenia w gmachu Biblioteki Śląskiej do 15 maja. Wstęp na wystawę oraz na samo seminarium jest wolny.

Wydarzenie na Facebooku: https://www.facebook.com/events/1573676562916079/

Konkurs Siedem by jedną ocalić – Nazwij sosnę Tolkiena

W lipcu zeszłego roku została ścięta sosna Tolkiena (o czym pisaliśmy tu). To jednak nie koniec jej historii, bo choć samego drzewa już nie ma, mamy w Polsce jego sadzonki. Jedna z nich znajduje się na terenie Nadleśnictwa Skierniewice. Ale dotąd brakowało jej imienia – lecz ten czas wkrótce się skończy, bo oto pojawiła się okazja, by wymyślić dla niej imię. Szczegóły znajdziecie poniżej.

W odległej krainie Oxfordu rosło drzewo – sosna czarna, którą ukochał sobie Ojciec Śródziemia. Niczym Dwa Drzewa Valinoru sosna świeciła własnym, wewnętrznym światłem – kojącym i inspirującym. Tolkien pisał pod nią listy i tworzył. Być może niektóre karty Władcy Pierścieni czy Hobbita powstały właśnie w cieniu sosny rosnącej w Ogrodzie Botanicznym Oxfordu.

Dziś tej sosny już nie ma… Pozostało jednak jej potomstwo. Wierne fanki twórczości Tolkiena odbyły podróż tam i z powrotem przywożąc szyszki świętego drzewka. Ogromnym wysiłkiem Nadleśnictwu Skierniewice udało się z nasion sosny wyhodować siedem sadzonek. Jedna z nich rośnie dziś na terenie Zespołu Przyrodniczo-Krajobrazowego Zwierzyniec Królewski pod Skierniewicami. To święte dla wszystkich fanów Tolkiena drzewko jest na razie bezimienne. W związku z tym ogłaszamy KONKURS NA IMIĘ DLA SOSNY TOLKIENA.

Propozycje, koniecznie z uzasadnieniem, można wysyłać do 24 kwietnia na adres e-mail: kultura@um.skierniewice.pl. Ważne, aby imiona były związane z twórczością pisarza.

W moim języku, w starej mowie entów (…), imię zawsze zawiera historię tego, kto je nosi
(J.R.R. Tolkien, Władca Pierścieni: Dwie Wieże,
Księga trzecia, Drzewiec)

Nadanie imienia sośnie odbędzie się 23 maja br., podczas ECOn’u – Ekologicznego Konwentu Fantastyki organizowanego w ramach Festiwalu Nauki Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Skierniewicach.

Organizatorami są: Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Skierniewicach, Nadleśnictwo Skierniewice, Cech Fantastyki SkierCon, Dyrekcja Bolimowskiego Parku Krajobrazowego, Gospodarstwo Esterka oraz Gospodarstwo Agroturystyczne Lucja.

Źródło: https://www.facebook.com/events/1638342353055689/

← Późniejsze wpisy · Wcześniejsze wpisy →