“Widziałem dyskusję nt. mitopei na Elendilion, więc dorzucę swoje trzy grosze: grecka dwugłoska oi była oddawana w łacinie przez dwugłoskę oe, która mniej więcej od piątego wieku po Chr. była już wymawiana jak e. Obok dyskutowanych słów epopeja i mitopeja jest jeszcze w jęz. polskim np. onomatopeja – i jakoś nikogo końcówka -peja tam nie razi… Onomatopoeja brzmiałoby dziwnie… Co więcej: słowo mythopoiia istnieje normalnie w języku greckim, słownik Liddle-Scotta podaje znaczenie ‘making of fables, invention’, i autorów, u których się ono pojawia: Strabon, Diodor Sycylijski, Filon, Kornutus, Plutarch. Całkiem sporo. Istnieje też czasownik mythopoieo i rzeczownik mythopoios [composer of fiction], który występuje m. in. u Platona i Lukiana.

Inna rzecz, że obecnie jest tendencja do oddawania słów greckich jak najbliżej oryginału, bez pośrednictwa łaciny – stąd np. Ajschylos, a nie, jak 50 lat temu, Eschylus. Ale jeśli iść za tą zasadą, trzeba by stworzyć formę mytopojija czy mytopoija. Dlatego wydaje mi się, że najlepszym rozwiązaniem jest tu pójście przez analogię za wzorami stworzonymi przez epopeję i onomatopeję. Użycie formy -poeia nie ma nic wspólnego z greką, jest raczej pójściem przez łacinę [oi = oe, wymawiane jak e, jak pisałem wyżej]; w takim wypadku łacina akcentowałaby to słowo na ‘i’, czyli ei nie jest dwugłoską [łacina tak robi z zapożyczeniami greckimi, np. anthologia, liturgia mają akcentowane 'i' przed a, czyli wymawiać trzeba anthologIa, liturgIa, i tak samo byłoby mitopeIa, czy właściwie mitopeIja, żeby samogłoski nie brzmiały zbyt twardo]. W średniowiecznej wymowie, w miarę zacierania się swiadomości pochodzenia słów, łacińska mythopoeia zmieniłaby wymowę, tzn. dźwięki ei potraktowano by jako dyftong, i brzmiałoby wtedy mitopeja [por. np. Kyrie elejson, z ele-ison] – i to mi się wydaje najbardziej naturalną formą w języku polskim”.

Dziękuję za ten głos i dziękuję, Lómendilowi za zgodę na opublikowanie jego listu.

Problem tylko w tym, że zwykły czytelnik będzie wtedy czytał [m-i-t-o-p-o-e-j-a], a zgodnie z wymową łacińską powinno być [m-i-t-o-p-e-j-a]. A czy słowo _epopeja_ wygląda pospolicie? Moim zdaniem _mitopeja_ wygląda w języku polskim “grecko” i kojarzy się właśnie z innymi słowami greckiego pochodzenia w literaturoznawstwie. Ale każdy ma prawo do własnych sympatii i odczuć. Dziękuję Ci za tę uwagę.